Therea nuptialis
🔤 Taksonomi
Therea nuptialis (Gerstaecker, 1861) kabul edilen addır. İlk tanım Corydia nuptialis adıyla yapılmıştır; Corydia gueriniana Saussure, 1863 eşanlamlıdır. Bunlar ayrı kültür adları değil, eski kaynakları bulmaya yarayan adlardır.
Tür, T. regularis‘in turuncu biçimi veya açık renkli bir T. bernhardti değildir. Tanıda ön kanat deseni ve özellikle arka kanat damarları kullanılır. Üreticinin etiketi ile kökenini saklayın; nimf fotoğrafları güvenilir tür teşhisi sağlamaz.
📌 Tanım
Erginler yaklaşık 2,5-3 cm’dir ve tanıdık domino kültüründen daha uzundur. Koyu ön kanatlarda açık sarı alanlar görülür. Erkekler uzun mesafe uçmasa da havalanabilir. Kahverengi nimfler yavaş gelişimlerinin çoğunda gömülüdür.
| Bakım noktası | Hedef |
|---|---|
| Ergin boyu | 2,5-3 cm |
| Koloni kabı | 40 x 30 x 35 cm |
| Sıcaklık | 25-28°C, serin sığınakla |
| Taban | 8-12 cm, altı nemli |
| Üreme | toprağa bırakılan ootekalar; 3-6 ay planlama aralığı |
| Başlıca risk | uçan erkekler ve belirsiz stok kimliği |
🌍 Dağılım
Tür Hindistan’a aittir. Eski kayıt “Doğu Hint Adaları” der; güncel listeler Assam, Bihar, Odisha ve Tamil Nadu’yu, yeni materyal ise Tamil Nadu’daki Jawadhu Tepeleri’ni bildirir. Kayıtlar daha dar bir harita için yeterince dengeli değildir.

⚖️ Yasal durum
22.08.2026 tarihinde kontrol edildi: T. nuptialis CITES eklerinde veya (AB) 2026/1383 sayılı Tüzük’ün A-D eklerinde yoktur. Hindistan kökenli olduğundan Bern Sözleşmesi açısından ilgili değildir ve eklerde özel kayıt bulunmaz. AB’nin Birlik listesinde de yer almaz.
Faturayı ve eksiksiz kültür etiketini saklayın, taşıma öncesinde ulusal kuralları kontrol edin ve canlı yumurtaları dışarı atmayın.
🤌 Bakım
İnce havalandırmalı ve contalı 40 x 30 x 35 cm bir kap kullanın. Ek yükseklik, havalanan erkeğin doğrudan kapağa ulaşmadan konmasına imkân verir. Kabı yalnızca bir yakalama kutusunun içinde, oda ışıkları kısıkken açın.
Her kapta tek tür bulundurun. Yeni hayvanları ayrı araçlarla 60 gün karantinaya alın. Nadir bir hattın karıştırılması hastalık, melezleme ve köken kaybı demektir.
💡 Aydınlatma
UVB gerekmez. 10-12 saat dolaylı ışık, yaprak ve kabuk altında koyu gölge sağlayın. Erkekler kapak açıldığında parlak oda ışığına yönelebileceğinden beslemeyi akşam loş ışıkta yapın.
🌡 Isıtma ve sıcaklık
Ana bölge 25-28°C, sıcak yan 27-29°C, sığınak 22-25°C olmalıdır; gece 21-24°C uygundur. Yakın tarihli bir kültür gözlemi 27°C civarında yumurtlama ve çıkış bildirir, ancak bu kontrollü bir çalışma değildir.
Yandan termostatlı ısı kullanın ve alt tabanın sıcaklığını da ölçün.
💧 Nem ve su
Alt katman nemli fakat çamurlaşmamış, yüzey daha kuru olmalıdır. Orta-yüksek havalandırmayla yaklaşık %55-75 uygundur. Suyu bir yana dökerek hem derinlikte hem yatayda seçim sağlayın.
Sulu sebze ya da çok küçük, korumalı kap kullanın. Birkaç milimetrelik ilk nimfler açık suda boğulabilir.
🌿 Teraryum ve düzenleme
Toprak ya da hindistan cevizi lifini ince sert ağaç yaprakları ve çürük odunla karıştırıp 8-12 cm derinlik sağlayın. Üste yaprak, alçak kabuk ve erginler için birkaç dik dal ekleyin. Gübre, işlenmiş odun ve kum ağırlıklı karışımdan kaçının.
Tabanı elemeyin. Eski malzemeyi en az bir kuluçka dönemi kaçışsız biçimde saklayın.
🪳 Beslenme
Yaprak örtüsü sürekli bulunmalıdır. İki-üç günde bir ince balık veya civciv yemi ekleyin. Havuç, kabak ve elmayı küçük parçalarla deneyin; kabul kültüre göre değişir. Nemli artıkları ertesi gün çıkarın.
🥚 Üreme
Dişiler ootekaları tabana bırakır. Türe özgü ölçülü veri sınırlı olduğundan 25-28°C’de 8-15 yumurta, 90-180 gün kuluçka ve erginliğe en az 9-18 ay olarak ihtiyatlı plan yapın. Kendi hattınızın tarihlerini kaydedin.
Ootekaları aramak için toprağı kazmayın; kararlı alt nem ve sıcaklık incelemeden daha değerlidir.
🩺 Yaygın sorunlar
- Erkeğin kaçması: oda ışığını azaltın, yakalama kabı kullanın ve kapağı kontrol edin.
- Koloninin görünmemesi: gömülü nimfler normaldir; gece ve yem tüketimini izleyin.
- Ooteka kaybı: kuru veya suya doymuş alt katmanı yavaşça düzeltin.
- Kimlik şüphesi: hattı ayırın ve ilk etiketi koruyun.
- Toz alerjisi: nemli temizlik ve uygun kişisel koruma kullanın.
📌 Sonuç
Therea nuptialis özenli kayıt isteyen nadir, yavaş bir kültürdür. Sabit sıcaklık, derin toprak ve uçuşa karşı güvenli bakım sık müdahaleden daha önemlidir.
📚 Kaynaklar ve ileri okuma
- GBIF: Therea nuptialis
- Blattodea Species File: adlar ve eşanlamlılar
- Grandcolas 1993: Therea revizyonu
- Hindistan Zooloji Araştırması: 2024 Blattodea listesi
- Invertebrate Dude: cins düzeyinde bakım
- ReptiFiles — kontrol edildi; türe özel rehber bulunamadı
- 5 Mart 2026’dan itibaren geçerli CITES ekleri
- Komisyon Tüzüğü (AB) 2026/1383
- AB’nin Birlik açısından kaygı oluşturan istilacı türler listesi
- Bern Sözleşmesi ekleri