Sarı noktalı tesbih böceği

🔤 Taksonomi

Porcellio ornatus H. Milne Edwards, 1840, Porcellionidae içinde kabul edilen türdür. Bölgesel akrabalarına benzediği için yer bilgisi olmayan ticari teşhisler dikkat ister; 2015 revizyonu İspanyol P. ornatus örneklerini Faslı P. pseudornatus türünden ayırarak göstermiştir.

Yellow, alt tür değil bir renk hattıdır. Üretim kaydında adı koruyun ama vahşi köken iddiasına dönüştürmeyin.

📌 Açıklama

Yetişkinler yaklaşık 1,8-2,5 cm olur ve seçilmiş Yellow hattında kuvvetlenen sarı işaretlerle yassı Porcellio biçimi gösterir. Hızlı, görünür ve iyi tırmanıcıdır; tam top haline gelemez.

P. bolivari türünden daha hoşgörülüdür, ancak ıslak kutu türü değildir. Güçlü hava akışı, kuru yapraklı zemin, yükseltilmiş kabuk ve solunum ile kabuk değişimi için küçük nemli alan gerekir.

🌍 Dağılım

WoRMS, türü İspanya, Fas ve Cezayir’den kaydeder. İspanyol popülasyonları güneydoğudadır; benzer Kuzey Afrika türleri güvenilir yer etiketini değerli kılar. Harita ülke düzeyindeki alanı gösterir, her yerde bulunduğunu değil.

Porcellio ornatus ülke düzeyinde doğal dağılımı

⚖️ Yasal durum

2026-08-23 kontrolünde tür CITES, (AB) 2026/1383 Ek A-D veya Bern Ek II-III listelerinde bulunmadı. İspanya, Fas ve Cezayir’de ulusal veya korunan alan kuralları toplama ve ihracı yine kısıtlayabilir.

Üretim stokunu seçin; fatura, üretici, renk hattı ve iddia edilen yeri saklayın. Kültürü veya canlı tabanı dışarı bırakmayın.

🤌 Bakım

Başlangıç grubu için iyi havalandırılmış 30 × 20 × 15 cm en az ölçüdür. Manca küçük, yetişkin ise silikon ve kabuk üzerinde tırmanabildiğinden ince file şarttır. Zeminin yaklaşık dörtte birini nemli tutun; geri kalan yüzey kalın yaprak altında kuru olsun.

Parametre	Uygulama hedefi
Boy	1,8-2,5 cm
Sıcaklık	18-26 °C
Nem	nemli dörtte bir, çoğunlukla kuru yüzey
Taban	7-9 cm, yaprak ve mineral bakımından zengin
Besin	yaprak, çürük odun ve düzenli protein
Barınma	birkaç yükseltilmiş sığınağı olan koloni

Yeni hayvanı 60-90 gün karantinada tutun. Araç ve atıkları ayrı kullanıp ölüm, akar, renk ve üretici etiketini kaydedin. Kabuk kaldırırken kutuyu daha büyük bir yakalama kabı içinde açın.

💡 Aydınlatma

UVB gerekmez. 10-12 saat ortam ışığı ve kabuk altında gölge yeterlidir. Güneş ve sıcak lamba kullanmayın.

🌡 Isıtma ve sıcaklık

18-26 °C, çoğu zaman 20-24 °C sağlayın. 17-22 °C gece kabul edilir ve üreme normal oda sıcaklığında sürebilir. Sıcak baskın yüzey oluşturmayın.

Isı gerekirse bir yan duvarı termostatla ısıtın. 28 °C üzerindeki sürekli sıcaklık nemli sığınağı kurutup çöküşü hızlandırır.

💧 Nem ve su

Yosun ve derin taban sığınağını nemli tutarken açık alan %45-65 bağıl nemde yüzeyden kurusun. Tüm kutuyu püskürtmek yerine suyu nemli uca verin.

Su kabı gerekmez. Kuru taraf yapraklarında sürekli yoğuşma veya küf fazla suyu gösterir. Başarısız kabuk değişimi ve nemli köşeden hiç ayrılmama ise alanın küçük ya da kararsız olduğunu belirtir.

🌿 Kap ve düzenleme

Çürük odun, yaprak kırıntısı ve kireçtaşıyla 7-9 cm yaprak toprağı hazırlayın. Sphagnum yalnız nemli uçta, kalsiyum ise sürekli erişilebilir olsun.

Kuru ucu yaprakla kaplayın; mantar meşesi parçalarını katlayıp birini eğik yerleştirin. Tüm delikleri ince fileyle kapatın. Tek başına hindistan cevizi lifi, iğne yapraklı kabuk, gübre, işlemli odun ve oynak taş kullanmayın.

🪳 Beslenme

Yaprak ve çürük odun temel besindir. Haftada bir-iki kez az kabak, havuç, mantar, tatlı patates, kuru ot veya tam izopod yemi verin. Islak artığı 24-48 saatte çıkarın.

Haftada bir kuru karides, balık yemi veya böcek proteini sunun; yenmeyen protein hızla akar çeker. Mürekkep balığı kemiği, kireçtaşı veya saf kalsiyum karbonat sürekli dursun.

🥚 Üreme

Dişi yumurta ve embriyoları sıvı dolu marsupiumda büyütür ve manca salar. Harici kuluçka yumurtası olmadığı için veri alanı “viviparous” değerindedir. Koloni, istikrarlı ortamda orta oda sıcaklığında da düzenli ürer.

Sığınağı kurutmayın ve yavru aramak için kabukları sürekli kaldırmayın. Kabuk altı dolmadan kalabalık kültürü bölün. Yellow hattını ayrı etiketleyin.

🩺 Yaygın sorunlar

Kaçış: ince file kullanıp kutuyu daha büyük kap içinde açın.
Tüm koloni ıslak yosunda: ısıyı kontrol edip nemli alanı daha kararlı yapın.
Küf ve yem akarı: derin nemi korurken taze yem ve ıslak yüzeyi azaltın.
Başarısız kabuk değişimi: nem ve sürekli kalsiyumu denetleyin.
Beklenmeyen renk: kaynak etiketini kontrol edip seçilmiş hatları karıştırmayın; renk taksonomiyi kanıtlamaz.

📌 Sonuç

P. ornatus, havadar ve çoğunlukla kuru düzende belirgin etkinlik gösterir. Hayvan gelmeden ince file ve güvenilir nemli uç kurun; her yeri eşit ıslatmak en önlenebilir hatadır.