Leptotrichus panzerii
🔤 Taksonomi
Leptotrichus panzerii (Audouin, 1826), GBIF ve World List of Isopoda’da kabul edilen addır. Porcellio panzerii, P. ciliatus ve Leptotrichus ciliatus eski adlardır. Ticari etiket, köken veya teşhis kanıtı değildir.
📌 Açıklama
Erginler yaklaşık 8–10 mm’dir. Gövde kısa ve bombeli; antenler kısa, bacaklar güçlü ve dikenlidir. Kama biçimli baş önü ve uzun kıllar, gevşek kuru tortuya girmeye yardım eder. Tam küre hâlinde kapanamaz.
Balear koruma profili türü kuraklığa uyumlu ve muhtemelen gececil olarak tanımlar. Bu, kabın bütünüyle kuru tutulacağı anlamına gelmez: solunum ve deri değişimi için derinde sürekli nemli bir sığınak gerekir. Tekrarlanmış türe özgü esaret deneyleri yoktur; aşağıdaki sayılar saha ekolojisi ve genel karasal izopod biyolojisinden çıkarılmış temkinli başlangıç değerleridir.
🌍 Dağılım
Dünya kataloğu, Asya kıyısı dışında Akdeniz çevresini; Azorlar, Madeira, Kanarya Adaları ve Yeşil Burun Adaları’nı bildirir. Bermuda ve Saint Helena’ya taşınmıştır. Balear Adaları’nda kumullarda, iç kesimlerde ve kıyı mağaralarında bulunur.
Harita belgelenmiş Akdeniz–Makaronezya çekirdeğini temkinli biçimde gösterir; ülke boyaması dar kıyı ve ada yerleşimini anlatamaz.

⚖️ Yasal durum
2026-08-29 tarihinde kontrol edildi: tür CITES’ta, (AB) 2026/1383 sayılı Tüzüğün A–D eklerinde veya Bern II–III eklerinde bulunmadı. Ulusal toplama, korunan kumul/mağara, ada biyogüvenliği, toprak taşıma ve ithalat kuralları yine geçerlidir.
İzlenebilir, esaret üretimi stok seçin; hayvanları veya tabanı doğaya bırakmayın.
🤌 Bakım
Başlangıç grubu için en az 8 cm kazılabilir tabanlı, havalandırmalı 25 × 18 × 15 cm kutu kullanın.
| Ölçüt | Temkinli başlangıç |
|---|---|
| Boy | 0,8–1,0 cm |
| Sıcaklık | 18–25 °C |
| Bağıl nem | %45–70; derinde nemli sığınak |
| Taban | kumlu mineral toprak, yaprak çürüntüsü, çürük odun |
| Kanıt | saha ekolojisi iyi, esaret verisi kıt |
Yeni grubu en az 60 gün karantinaya alın. İnce ağ kullanın ve bakımı ikinci bir kap içinde yapın.
💡 Aydınlatma
UVB gerekmez. 10–12 saat dolaylı oda ışığı ve gölgeli saklanma alanı sağlayın. Doğrudan güneş küçük kutuyu hızla ısıtır.
🌡 Isıtma ve sıcaklık
18–25 °C ve 16–21 °C’lik serin bir derin bölgeyle başlayın. Oda sıcaklığı ek ısıdan daha güvenlidir. Gerekirse yalnız bir yan duvarı termostatla ısıtın. Geniş coğrafi dağılım, 27 °C üzerindeki sürekli sıcaklığın güvenli olduğunu göstermez.
💧 Nem ve su
Tabanın dörtte biri ile üçte birini derinde belirgin nemli, kalan yüzeyi daha kuru ve havadar tutun. Suyu tek köşeye yavaşça dökün; kap gerekmez. Islak uca yığılma ve kötü deri değişimi kuruluğu, sürekli yoğuşma ve ekşi koku aşırı suyu gösterir.
🌿 Barınak ve düzenleme
İlaçsız kumlu toprak, yaprak çürüntüsü, ufalanmış çürük odun ve biraz kil kullanın. Mantar meşesi, kuru yaprak, küçük yosun cebi ve kalıcı kalsiyum ekleyin. Saf hindistan cevizi torfu sağlam tünel oluşturmaz. Korunan kumullardan malzeme, gübre ve kokulu odun kullanmayın.
🪳 Besleme
Yaprak ve yumuşak çürük odun sürekli bulunsun. Haftada iki-üç kez az miktarda kuru yeşillik, mantar, kabak, havuç veya dengeli izopod yemi; haftada bir çok küçük protein verin. Taze artıkları 24–36 saatte alın.
🥚 Üreme
Dişi embriyoları karın kesesinde taşır ve manca salar; yapılandırılmış veride bu canlı doğum olarak kaydedilir. Güncel hobi hatlarında güvenilir yavru sayısı, olgunluk ve mevsim verisi sınırlıdır. Gebe dişiyi ayırmayın; birkaç yaş grubu görülmeden koloniyi bölmeyin.
🩺 Yaygın sorunlar
- Koloni ıslak uçta: derin nem rezervini genişletin.
- Ekşi koku veya duvara çıkma: çapraz havayı artırın.
- Tünel çökmesi: kumlu toprak ve yaprak çürüntüsü ekleyin.
- Üreme yok: kimlik ve cinsiyetleri doğrulayın, koşulları sabit tutun.
- Şüpheli kimlik: ergin erkekleri uzmana inceletin.
📌 Sonuç
L. panzerii, kuru ve havadar yüzey ile nemli yeraltı sığınağını birlikte kurabilen bakıcıya uygundur. Esaret değerleri çalışma aralıklarıdır; düzenli kayıt tutulmalıdır.
📚 Kaynaklar ve ileri okuma
- GBIF
- World List of Isopoda
- Dünya kataloğu
- Balear tür profili
- ReptiFiles: türe özgü rehber bulunamadı
- CITES
- (AB) 2026/1383
- Bern ekleri