Domino hamam böceği
🔤 Taksonomi
Therea bernhardti Fritzsche, 2009, Blattodea Species File ve GBIF’te kabul edilen addır. Holotip, Tamil Nadu’daki Thiruvannamalai çevresinden toplanan bir kültürden yetiştirilmiştir. Avrupa ve Kuzey Amerika’da “domino” adıyla dolaşan stokların önemli bölümü eskiden T. petiveriana etiketi taşımış, daha sonra çoğu uzman kayıtlarında T. bernhardti olarak düzeltilmiştir.
Bu geçmiş, her koloniyi fotoğrafa bakarak yeniden adlandırmayı haklı çıkarmaz. Yakın Therea türleri yalnızca beyaz benek sayısıyla değil, kanat damarları ve ergin eşey yapılarıyla ayrılır. Tedarikçi adı, tarih ve kültür kodunu saklayın. Verimli melezler bildirildiği için başka Therea türleriyle birleştirmeyin.
📌 Tanım
Erginler geniş yapılı, siyah ve ön kanatlarında düzensiz krem-beyaz alanlar bulunan böceklerdir. Erkekler genellikle daha küçük, dişiler daha ağırdır ve 3,5 cm’ye yaklaşabilir. Erginler düz yüzeye tırmanabilir; kahverengi nimfler ise uzun gelişimlerini toprağın içinde geçirir.
| Bakım noktası | Hedef |
|---|---|
| Ergin boyu | 2,5-3,5 cm |
| Koloni kabı | 40 x 30 x 30 cm |
| Taban | 8-12 cm; altı nemli, üstü daha kuru |
| Sıcaklık | 23-28°C |
| Üreme | yaklaşık 10-15 yumurtalı gömülü ootekalar |
| Başlıca risk | etiket kaybı, kuruyan ootekalar ve kaçış |
🌍 Dağılım
Savunulabilir doğal kayıt Güney Hindistan’dır. Tip kültürü, Tamil Nadu’nun kuzeyindeki Thiruvannamalai çevresinden gelir. Satıcı ilanlarındaki “Hindistan ve Sri Lanka” ifadesi çoğu zaman T. petiveriana ile karışıklığa dayanır; bu nedenle harita yalnızca Hindistan’ı gösterir.

⚖️ Yasal durum
22.08.2026 tarihinde kontrol edildi: T. bernhardti CITES eklerinde veya (AB) 2026/1383 sayılı Komisyon Tüzüğü’nün A-D eklerinde yer almaz. Hindistan’a özgü olduğundan Bern Sözleşmesi kapsamında ilgili değildir ve eklerde türe özel kayıt yoktur. AB’nin Birlik açısından kaygı oluşturan istilacı türler listesinde de bulunmaz.
Ulusal ithalat, taşıma ve biyogüvenlik hükümleri yine uygulanabilir. Fatura ile üretici kaydını saklayın, sevkiyattan önce iki ülkedeki kuralları kontrol edin ve hayvanları, toprağı ya da ootekaları doğaya bırakmayın.
🤌 Bakım
Farklı yaşlarda en az 10-15 nimfle başlayın. Contalı 40 x 30 x 30 cm bir kutu, derin taban ve nem geçişi için yeterlidir. İnce havalandırma ağını bütün kenarlardan sabitleyin; bakım sırasında kutuyu daha büyük bir yakalama kabının içinde tutun.
Yeni stok 60 gün ayrı araçlarla karantinada kalmalıdır. Aktarma yapılmadan özgün etiket kaydedilmelidir. Aylarca ergin görmemek normaldir; tabanı sık sık kazmak nimf ve yumurtalara zarar verir.
💡 Aydınlatma
UVB gerekmez. Dolaylı ışıkla 10-12 saatlik gündüz düzeni ve koyu mantar kabuğu sığınakları sağlayın. Erginler alacakaranlıkta görünür; güçlü ışık onları sürekli gömülü tutar.
🌡 Isıtma ve sıcaklık
Kabın çoğunu 23-28°C, bir yanını 26-29°C ve sığınağı 21-24°C tutun. Gece 20-23°C uygundur. Yalnızca bir yanı termostatla ısıtın; tabanın tamamını ısıtmak ootekaların bulunduğu alt katmanı kurutur.
Serin kolonilerde gelişim iki yılı aşabilir. Bunu denetimsiz yüksek ısıyla ya da aşırı proteinle hızlandırmaya çalışmayın.
💧 Nem ve su
Tek bir bağıl nem sayısından çok nem profili önemlidir. Tabanın alt yarısı sürekli nemli, yaprak yüzeyi büyük ölçüde kuru kalmalıdır; havalandırmayla birlikte yaklaşık %55-75 uygundur. Suyu bir yana ölçülü dökün.
Sebzeler su sağlar. Kap kullanılacaksa ilk dönem nimflerin boğulamayacağı şekilde çakıl veya plastik ağla doldurun.
🌿 Teraryum ve düzenleme
Gübresiz toprak ya da hindistan cevizi lifini ezilmiş yaprak ve iyi çürümüş beyaz odunla karıştırarak 8-12 cm derinlik oluşturun. Üste kalın yaprak örtüsü ve alçak mantar kabukları koyun. Kum gerekli değildir.
Rutin temizlikte tabanın tamamını değiştirmeyin. Çıkan malzemeyi aydınlık tepside kontrol edin ve aylarca kaçışsız, havalandırılmış bir kapta bekletin.
🪳 Beslenme
İlaçsız sert ağaç yaprakları sürekli bulunmalıdır. İki-üç günde bir az miktarda kaliteli balık yemi, civciv yemi veya ilaçsız köpek maması; ara sıra havuç, kabak ya da elma verin. Islak artıkları 24 saat içinde çıkarın. Vitamin veya kalsiyum tozu gerekmez.
🥚 Üreme
Dişiler ootekaları doğrudan tabana bırakır; her birinde genellikle 10-15 yumurta vardır. 24-28°C’deki kültür kayıtları 3-6 aylık kuluçka ve sıcaklık ile besine bağlı olarak 7 ay ile iki yıl arasında nimf gelişimi bildirir. Ergin dönem çoğunlukla yalnızca 3-6 aydır.
Ootekaları gömülü bırakın ve alttaki nemi kararlı tutun. Yalnız erginlerden oluşan grup yerine birden fazla yaş kuşağını koruyun.
🩺 Yaygın sorunlar
- Erginler öldükten sonra yavru çıkmaması: tam süreyi bekleyin; alt katmanın kuruyup kurumadığını veya havasız kaldığını kontrol edin.
- Yavaş gelişim: taban sıcaklığını ölçün ve sürekli kuru yem bulundurun.
- Akar veya sinek: ıslak yemi azaltın ve hava değişimini artırın.
- Farklı benekler: benek desenine göre kolonileri adlandırmayın veya birleştirmeyin.
- Alerji: nemli temizlik yapın, uygun eldiven ve solunum koruması kullanın.
📌 Sonuç
Domino hamam böceği sabır ve düzgün kayıt ister. Aylarca boş görünen bir toprak kutusuna bakım yapabilecek, yavaş kültürün kimliğini koruyacak yetiştiriciye uygundur.
📚 Kaynaklar ve ileri okuma
- GBIF: Therea bernhardti
- Blattodea Species File
- Hindistan Zooloji Araştırması: 2024 Blattodea listesi
- Invertebrate Dude: Therea bakımı ve etiket tartışması
- Roach Crossing: eski petiveriana etiketine ilişkin 2026 düzeltmesi
- ReptiFiles — kontrol edildi; türe özel rehber bulunamadı
- 5 Mart 2026’dan itibaren geçerli CITES ekleri
- Komisyon Tüzüğü (AB) 2026/1383
- AB’nin Birlik açısından kaygı oluşturan istilacı türler listesi
- Bern Sözleşmesi ekleri