Πλατύ ισόποδο
🔤 Ταξινομία
Το Porcellio dilatatus Brandt in Brandt & Ratzeburg, 1831 είναι αποδεκτό από το GBIF και το World List of Isopoda. Giant canyon isopod είναι η συνήθης αγγλική εμπορική ονομασία. Το πλατύ σώμα και το αμβλύ, στρογγυλεμένο τέλσον βοηθούν στην αναγνώριση, αλλά η τεκμηριωμένη προέλευση είναι ασφαλέστερη από το χρώμα.
📌 Περιγραφή
Τα ενήλικα είναι πλατιά, γκριζοκάστανα, μήκους 1,2-1,8 εκ. και δεν κλείνουν σε πλήρη σφαίρα. Κρύβονται την ημέρα κάτω από φλοιό και μέσα στο υπόστρωμα και βγαίνουν για τροφή τη νύχτα. Αντέχουν σε δροσερή εγκατάσταση με βαθιά θρεπτική βάση, όχι σε ζεστό και ρηχό δοχείο.
🌍 Εξάπλωση
Το πιθανό φυσικό κέντρο βρίσκεται στη δυτική και νοτιοδυτική Ευρώπη. Χώμα, κομπόστ, κτηνοτροφική στρωμνή και φυτά θερμοκηπίου το μετέφεραν στην υπόλοιπη Ευρώπη και σε άλλες ηπείρους. Συνδέεται συχνά με στάβλους, σωρούς κομπόστ, κήπους και παλιά κτίρια.

⚖️ Νομικό καθεστώς
Ελέγχθηκε στις 23-08-2026: δεν περιλαμβάνεται στη CITES, στα Παραρτήματα A-D της ΕΕ βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2026/1383 ή στα Παραρτήματα II-III της Σύμβασης της Βέρνης. Εθνικοί κανόνες συλλογής, εισαγωγής και βιοασφάλειας μπορεί να ισχύουν. Κρατήστε απόδειξη και μην απελευθερώνετε ζώα ή ζωντανό υπόστρωμα.
🤌 Φροντίδα
Για 10-20 ζώα χρησιμοποιήστε τουλάχιστον 30 × 20 × 15 εκ. με λεπτές πλευρικές οπές, περισσότερες πάνω από το ξηρό άκρο. Βάλτε τη νέα αποικία σε καραντίνα 30-60 ημερών με ξεχωριστά εργαλεία και ελέγχετε ακάρεα, ξινή οσμή και ανεξήγητους θανάτους.
💡 Φωτισμός
Δεν χρειάζεται UVB. Αρκούν 10-14 ώρες διάχυτου φωτός και σκοτεινές κρυψώνες. Ο άμεσος ήλιος υπερθερμαίνει γρήγορα το πλαστικό.
🌡 Θέρμανση και θερμοκρασία
Διατηρήστε 17-24 °C, δροσερό καταφύγιο 15-19 °C και 15-21 °C τη νύχτα. Πάνω από 26-27 °C η ισορροπία νερού δυσκολεύει. Αν χρειάζεται, θερμάνετε μόνο ένα εξωτερικό τοίχωμα με θερμοστάτη.
💧 Υγρασία και νερό
Κρατήστε το ένα τρίτο υγρό, το κέντρο μεταβατικό και το άλλο άκρο ξηρότερο χωρίς να γίνεται σκόνη σε βάθος. Το 55-75% RH είναι βοηθητικός στόχος. Ρίξτε νερό μόνο στην υγρή γωνία· μπολ δεν χρειάζεται. Συμπύκνωση σημαίνει περίσσεια, ατελής έκδυση ξηρασία.
🌿 Χώρος και διακόσμηση
Χρησιμοποιήστε 6-8 εκ. χώμα χωρίς φυτοφάρμακα, χωνεμένα φύλλα και λευκά σαπισμένο ξύλο πλατύφυλλων. Προσθέστε φύλλα, φελλό, βρύο και μόνιμη πηγή ασβεστίου. Αποφύγετε λίπασμα, φρέσκια κοπριά, κωνοφόρα και σκέτη ίνα καρύδας.
🪳 Διατροφή
Σαπισμένα φύλλα και ξύλο μένουν πάντα. Δύο-τρεις φορές την εβδομάδα δώστε λίγο καρότο, κολοκύθα, γλυκοπατάτα, μανιτάρι ή κολοκυθάκι και εβδομαδιαία λίγη αποξηραμένη γαρίδα, γαμμαρίδα ή τροφή ψαριών. Αφαιρέστε υγρά υπολείμματα σε 24-48 ώρες.
🥚 Αναπαραγωγή
Τα θηλυκά κρατούν αυγά και έμβρυα σε κοιλιακό μαρσίπιο γεμάτο υγρό και απελευθερώνουν mancae. Γι’ αυτό τα μεταδεδομένα γράφουν “viviparous”· δεν υπάρχουν εξωτερικά αυγά για επώαση. Μην απομονώνετε θηλυκά. Υγρό βαθύ στρώμα, ασβέστιο, φύλλα και μέτρια πρωτεΐνη αρκούν συνήθως.
🩺 Συχνά προβλήματα
- Ατελής έκδυση: επαναφέρετε υγρό καταφύγιο, ασβέστιο και δροσερή ζώνη.
- Αργή αναπαραγωγή: βαθύνετε το βρώσιμο υπόστρωμα και ελέγξτε θερμοκρασία.
- Ακάρεα ή ξινή οσμή: μειώστε υγρή τροφή και αυξήστε αερισμό.
- Συγκέντρωση στην επιφάνεια: το κάτω στρώμα ίσως πλημμύρισε ή θερμάνθηκε.
- Διαφυγή: εργαστείτε μέσα σε μεγαλύτερο άδειο δοχείο.
📌 Συμπέρασμα
Είναι καλό πρώτο Porcellio για όποιον προσφέρει βαθιά βρώσιμη βάση και δροσερή διαβάθμιση. Το ρηχό δοχείο και η παρατεταμένη ζέστη είναι τα κύρια λάθη.
📚 Πηγές και περαιτέρω ανάγνωση
- GBIF
- World List of Isopoda
- British Myriapod and Isopod Group
- Μελέτη εργαστηριακής εκτροφής
- ReptiFiles
- CITES
- Κανονισμός (ΕΕ) 2026/1383
- Σύμβαση της Βέρνης